Agroforestry groeit in de provincies | Agroforestry Netwerk Brabant

Agroforestry, het combineren van houtige gewassen met landbouw en veehouderij, is in Nederland in korte tijd uitgegroeid tot een beweging met stevige wortels in de provincies. Provinciale agroforestry-netwerken spelen hierbij een cruciale rol. Ze ondersteunen boeren, adviseren en verbinden praktijkervaring met beleid, onderzoek en marktontwikkeling. Het bijzondere van deze aanpak is het sterke bottom-up karakter: boeren nemen zelf het initiatief, waardoor regionale diversiteit en maatwerk centraal staan. Binnen het Agroforestry Netwerk Nederland (ANN) worden deze netwerken verder geprofessionaliseerd en verbonden, zodat kennis en ervaringen landelijk gedeeld kunnen worden.

Het Agroforestry Netwerk Brabant is een van de oudste netwerken in Nederland en telt inmiddels meer dan 70 boeren met aangeplante agroforestry-systemen. Het netwerk richt zich op kennisuitwisseling en ondersteuning van zowel bestaande als nieuwe deelnemers.

Afgelopen jaar lag de focus op diverse activiteiten. Zo kregen agrariërs begeleiding bij de GLB-subsidieaanvraag voor agroforestry en werden collegiale ketens en afzetstructuren ontwikkeld. Ook liep er een pilot met Bosvlaai en Bosflappen bij het Wasven in Eindhoven, waarbij producten van agroforestry-boeren werden gebruikt. Daarnaast organiseerde het netwerk kennisbijeenkomsten over aanplant, onderhoud, verwerking en afzet. Agrariërs werden ondersteund bij het opstellen van bedrijfsplannen, en er werd gewerkt aan een vervolgproject rond de verwaarding van carbon credits. Bovendien zette het netwerk zich actief in voor de stimulering van agroforestry in de Peel.

Transitie in de Peel
Wij zijn Jos en Lea Keijzers en wonen in Liessel, op 2 km van het Natura 2000-gebied De Peel. Zes à zeven jaar geleden besloten we af te stappen van een bouwplan met 17,5 hectare continu-teelt snijmais en een nieuw bouwplan te maken waarin meer natuur werd geïntegreerd. Met hulp van de provincie Noord-Brabant, het waterschap Aa en Maas, Brabants Landschap, de gemeente Deurne en de voorloper van het Agroforestry Netwerk Brabant werd een wadi met rabatten, een natuurvriendelijke oever en een boerenlandpad aangelegd. Daarnaast werden 380 walnotenbomen geplant en kwamen nieuwe gewassen zoals lupine, zonnebloemen en boekweit op het bedrijf.

Het resultaat is een mooi geheel en een prachtige plek om oud te worden. Maar van een mooi bord kun je niet lang eten. De afzet van producten uit agroforestry-systemen is nog steeds een uitdaging. Als we van agroforestry een succes willen maken, moet dit geregeld worden. Hier ligt een rol voor het agroforestry netwerk, de overheid, of toch bij onszelf? Of moet het misschien gezamenlijk worden aangepakt?