De podcast ‘Voedselboscast’ is een echte aanrader voor wie geïnteresseerd is in de thema’s agroforestry en voedselbossen. In de serie spreken Frank Gorter en Marieke Karssen van Voedsel uit het Bos met de pioniers die soms al jaren geleden met hun voedselbos zijn begonnen.
Dat agroforestry een positief effect kan hebben op de biodiversiteit is duidelijk, maar hoe groot is dat effect, en aan welke knoppen kan gedraaid worden om die effecten te vergroten?
Groen Kennisnet heeft verschillende ‘kennisclips’, korte, informatieve video’s, over agroforestry in de akkerbouw gelanceerd. In de video’s komen belangrijke keuzes en handige tips aan bod voor het inpassen van bomen en struiken op je bedrijf.
Je wilt je oriënteren op agroforestry. Je vraagt je af of bomen wel kunnen renderen in je bedrijf en hoe anderen dat doen. Tijdens deze veldexcursie maak je kennis met Karin Perdaems. Zij heeft een groot akkerbouwbedrijf en kippen in de Flevopolder in de NO polder en experimenteert al met agroforestry.
Ben je boer of tuinder en heb je een vraag over een specifieke plek op je perceel? Blijft bijvoorbeeld de gewasgroei achter of wil je aan de slag met agroforestry? Vraag dan via de website van het Deltaplan Agrarisch Waterbeheer (DAW) een gratis bodemadvies aan.
Een aantal Flevolandse organisaties werkt achter de schermen aan het stimuleren van agroforestry in de provincie. Daarnaast is er een netwerkgroep van tien enthousiaste boeren actief die met en van elkaar willen leren.
In deze workshop gaan LBI en WUR in op de mogelijkheden die agroforestry biedt om zowel de biodiversiteit te vergroten als de gevolgen van klimaatverandering te verkleinen. Het functioneel integreren van bomen en struiken op landbouwgrond kan de economische en ecologische draagkracht van bedrijven versterken.
Boeren die hun landbouwbedrijf willen verduurzamen met bomen en struiken, kunnen vanaf 1 januari 2023 hiervoor subsidie krijgen van provincie Utrecht.
Boeren die zich oriënteren op agroforestry, vragen vaak: “Welke bomen kan ik planten?” Dat is wat ons betreft de verkeerde startvraag. Wij kijken naar de ontwikkelingsvraagstukken van het agrarisch bedrijf en daarna pas hoe bomen en struiken van waarden zouden kunnen zijn in de oplossing.
Mark Venner (26) is boer in het Limburgse Baexem. Hij besluit in samenspraak met zijn familie in 2019 het roer om te gooien. Het traditionele melkveebedrijf wil hij ombouwen naar een multifunctioneel boerenbedrijf waarbij voedselbossen centraal staan. 5 hectare grasland is veranderd in agroforestry, de rest volgt binnenkort.
In enkele jaren tijd zijn er honderden voedselbossen aangeplant in Nederland. In 2030 moet er 1.000 hectare voedselbossen en 25.000 hectare agrobosbouw zijn.
Omdat we met veel mensen, veel willen op een kleine oppervlakte, zijn er veel regels ontstaan met de intentie de complexiteit van onze samenleving zo goed mogelijk te organiseren. Wat, waar, het meest passend is, is gemeentelijk afgewogen en planologisch vastgelegd in het bestemmingsplan.
Als afsluiting van het Floriade-jaar lanceerde Stichting Weerwoud de minidocu ‘Agroforestry: leren met boeren in de praktijk’. Volg melkveehouder Gerard Keurentjes, akkerbouwer Karin Perdaems en de boerinnen uit onze oriëntatiegroep. En laat je inspireren door hun persoonlijke reis.
Het is slecht gesteld met het landschap in delen van Limburg. Zo gaat het in Zuid-Limburg slecht met de graften en holle wegen en kan in Noord- en Midden-Limburg de landschappelijke dooradering met hagen, heggen en bomenlanen in het buitengebied de nodige versterking gebruiken.
‘Een verdienmodel voor agroforestry’, zo heet het project van Agrifirm dat steeds meer op stoom komt. Bij een eerste bedrijf zijn inmiddels bomen geplant en Rabobank heeft zich als partner aan het project verbonden.
Wat draagt agroforestry bij aan het klimaat-robuust maken van het boerenbedrijf, en hoe ga je praktisch tewerk? Biedt koolstofvastlegging een verdienmodel voor de boer, of moeten we breder kijken om agroforestry financieel rendabel te maken?
Op de biodiversiteitstop in Montreal die nu bezig is, overleggen vooral landen. Ook bedrijven, zoals de Rotterdamse kruidenfabrikant Verstegen, bekommeren zich meer om de biodiversiteit.
Hagen leveren een positieve bijdrage aan vele maatschappelijke problemen, zoals het verhogen van de biodiversiteit, vastleggen van koolstof en het verlagen van uitspoeling van nutriënten. Ook interesse om aan de slag te gaan met agroforestry in het Van Gogh Nationaal Park?
Op 6 december 2022 vond de eerste bijeenkomst van Praktijkgericht Netwerk Agroforestry in combinatie met Akkerbouw en Veeteelt plaats. Deze bijeenkomst stond in het teken van het bij elkaar brengen van provinciale beleidsmakers en de trekkers van provinciale agroforestry netwerken.
Pipie Smits van Oyen van landbouwbedrijf De Koekoek in het Brabantse Drimmelen begon acht jaar geleden met agroforestry. Bij het pionieren moet ze schipperen tussen regelgeving en praktische toepassing.
Agroforestry kent veel vormen en, als we de kenners moeten geloven, evenzoveel voordelen. Gemeengoed is het nog lang niet onder boeren en tuinders, maar de bewuste vermenging van meerjarige houtige gewassen met voedselproductie wint wel mondjesmaat terrein.
De aandacht voor agroforestry in Nederland is de afgelopen jaren sterk toegenomen. Agroforestry wordt steeds vaker genoemd als mogelijkheid om de Nederlandse landbouw toekomstbestendiger te maken, zowel op gebied van ecologie als economie.
Zoogdieren en vogels spelen een rol in het ecosysteem van een voedselbos. Ze vormen een bedreiging, maar ook een oplossing. Sturen in hun aanwezigheid is dan ook geoorloofd.
MVO Nederland introduceert Boeren. Natuurlijk!, een landelijk collectief dat het omschakelen naar natuurlijke landbouw voor boeren vereenvoudigt. De 35 aangesloten organisaties hebben een maatschappelijk en financieel belang bij een toename van de biodiversiteit in de Nederlandse landbouw.
Wil je meer weten over agroforestry, heggen en hagen? Kom maandag 21 november naar de Caring Farmers excursie bij de Vereniging Nederlands Cultuurlandschap (VNC) in Beek-Ubbergen (bij Nijmegen). Van 11.00-14.00 uur organiseert Caring Farmers een programma, met VNC directeur Jaap Dirkmaat en Meer Bomen Nu.
De taskforce wet- en regelgeving zet zich in voor het wegnemen van belemmeringen die door de praktijk worden…
Op 16 november organiseert ILVO (Instituut voor Landbouw-, Visserij- en Voedingsonderzoek) in samenwerking met CO2logic (South Pole) een studiedag rond de vrijwillige koolstofmarkt die zich ook in Vlaanderen verder ontwikkelt, en de mogelijkheden voor agroforestry daarbinnen.
Hoge natuurwaarden combineren met een duurzame voedselproductie: dat is het doel van Voedselbos Haarzuilens. Op een steenworp afstand van Utrecht is in 2015 op ruim 5 hectare een veelheid aan noten- en fruitbomen, bessenstruiken en kruiden geplant.
Van maandag 26 t/m woensdag 28 september 2022 vond de internationale excursie plaats naar Luxemburg en Duitsland. Het project FARMLIFE (Nederland en België), het Consortium Agroforestry Vlaanderen (België), IfaS en DeFaF (Duitsland) waren de organiserende partijen.
De afgelopen jaren wordt in België en Nederland een groeiende interesse in agroforestrysystemen in combinatie met notenproductie vastgesteld….
© Agroforestry Netwerk Nederland 2026