Updates

Het areaal voedselbossen op Nederlandse landbouwbedrijven groeit snel.

De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) opent in 2026 een subsidieregeling binnen het Europees Innovatie Partnerschap (EIP) voor samenwerkingsverbanden die werken aan de doorontwikkeling van eco-regelingen op bedrijfsniveau. De regeling is gericht op het verbeteren en toekomstbestendig maken van de eco-regelingen binnen het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB). 

De provincie Noord-Brabant stelt binnen de regeling Productieve investeringen groen-blauw en dierenwelzijn subsidie beschikbaar voor landbouwers die investeren in de verduurzaming van hun bedrijf. De regeling valt onder het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) 2023–2027 en richt zich op investeringen die bijdragen aan klimaat-, milieu- en dierenwelzijnsdoelen en een rendabelere bedrijfsvoering ondersteunen.

De provincie Noord-Brabant heeft binnen de regeling Productieve investeringen groen-blauw en dierenwelzijn 2026 een afzonderlijk budget beschikbaar gesteld voor jonge landbouwers. De regeling ondersteunt investeringen die bijdragen aan verduurzaming van landbouwbedrijven, waaronder investeringen op het gebied van dierenwelzijn.De regeling is bedoeld voor jonge landbouwers of samenwerkingsverbanden van jonge landbouwers. Binnen de openstelling is hiervoor een afzonderlijk subsidieplafond opgenomen onder de categorie Jonge landbouwers Veehouderij. 

De provincie Gelderland heeft een nieuwe openstelling gepubliceerd binnen het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) voor productieve investeringen op landbouwbedrijven. Binnen deze regeling komen ook investeringen in agroforestry in aanmerking voor subsidie. De regeling is specifiek bedoeld voor jonge landbouwers die willen investeren in de verduurzaming van hun bedrijf.

Hoe kan de Nederlandse fruitteelt zich verder ontwikkelen richting meer biodiversiteit, veerkracht en duurzaamheid? Een recente verkenning van het Louis Bolk Instituut laat zien dat ontwerpprincipes uit bosranden en voedselbossen waardevolle inspiratie bieden voor de sector.

Op vrijdagmiddag 29 mei verrichtte gedeputeerde Hagar Roijackers van de provincie Noord-Brabant de officiële opening van het Agroforestry Kenniscentrum Diessens Broek van eigenaren Anouk Vingerhoets en Lucien Daas in Diessen. Deze boerderij is tevens een van de twee Nederlandse Afaktive-pilotbedrijven. Afaktive is een Europees Life project waar bodem- en watermonitoring in relatie tot agroforestry plaatsvindt (samen met Royal Eijkelkamp uit Gelderland en projecten in Belgie en Duitsland).

Traditioneel stonden bomen en landbouw op gespannen voet. Toch plant een groeiende groep boeren sinds een aantal jaren nuttige bomen aan op hun bedrijf. Agroforestry — het combineren van houtige gewassen met akkerbouw, veeteelt of tuinbouw — biedt mogelijkheden om doelen op het gebied van biodiversiteit, klimaat en bedrijfsrendement te verbinden.

Op donderdag 21 mei 2026 vond de kick-off plaats van het nieuwe onderzoeksproject ‘Publiek-Private Samenwerking (PPS) Agroforestry in diverse vormen: van niche naar gevestigde praktijk’. Dit vierjarige PPS-project loopt van 2026 tot en met 2029 en richt zich op de verdere ontwikkeling, onderbouwing en opschaling van agroforestry in Nederland. Het project bouwt voort op eerdere initiatieven en samenwerkingsverbanden van de drie onderzoeksinstituten binnen Wageningen University & Research die vooroplopen in wetenschappelijk onderzoek naar agroforestry: Wageningen Plant Research, Wageningen Livestock Research en Wageningen Environmental Research.

Boeren verzamelen praktijkdata om beter te begrijpen welke rol voederbomen spelen in het rantsoen van vee.

Tijdens de inspiratiedag Agroforestry in het Onderwijs kwamen docenten en onderwijsprofessionals uit het MBO en HBO samen om te verkennen hoe agroforestry beter en structureler kan worden ingebed in het groene onderwijs in Nederland. In een interactieve werksessie gingen deelnemers met elkaar in gesprek over vijf centrale vragen: hoe agroforestry momenteel terugkomt in het onderwijs, welke uitdagingen zij ervaren, waar behoeften liggen, welke eerste stappen mogelijk zijn en welke rol zij zelf hierin zien.

De provincie Zuid-Holland stelt in 2026 subsidie beschikbaar voor projecten die bijdragen aan het verbeteren van het leefgebied van zogenoemde icoonsoorten en habitatrichtlijnsoorten. De regeling Verbeteren leefgebied icoonsoorten is gericht op het versterken van de biodiversiteit in zowel stedelijk als landelijk gebied.

Dat bomen en struiken een negatief effect kunnen hebben op de ziektedruk en opbrengst van aardappelen kan iedereen op de akker zien. Maar de positieve effecten verderop in het perceel, door het verminderen van verdamping en meer organische stof, zijn minder evident. Daarom zijn vorige week zijn op aardappelpercelen in Flevoland, Noord-Holland en Zeeland de eerste sensoren geplaatst voor het onderzoeksproject ‘Robuuste akkerbouw door functionele inpassing van bomen en struiken’. Daarmee is een belangrijke stap gezet in een praktijkgericht onderzoek naar de effecten van agroforestry op akkerbouwgewassen.

Bomenrijen tussen akkerbouwgewassen, kruiden onder houtige teelten en nieuwe gewassen zoals truffels, noten en druiven. Op het bedrijf van Marga Klein Swormink en Wim Stegeman in Lelystad draait agroforestry – het combineren van bomen en struiken met landbouw – om biodiversiteit, verdienvermogen en weerbare landbouw.

Agroforestry, het combineren van houtige gewassen met landbouw en veehouderij, is in Nederland in korte tijd uitgegroeid tot een beweging met stevige wortels in de provincies. Provinciale agroforestry-netwerken spelen hierbij een cruciale rol. Ze ondersteunen boeren, adviseren en verbinden praktijkervaring met beleid, onderzoek en marktontwikkeling. Het bijzondere van deze aanpak is het sterke bottom-up karakter: boeren nemen zelf het initiatief, waardoor regionale diversiteit en maatwerk centraal staan. Binnen het Agroforestry Netwerk Nederland (ANN) worden deze netwerken verder geprofessionaliseerd en verbonden, zodat kennis en ervaringen landelijk gedeeld kunnen worden.

Agroforestry, het combineren van houtige gewassen met landbouw en veehouderij, is in Nederland in korte tijd uitgegroeid tot een beweging met stevige wortels in de provincies. Provinciale agroforestry-netwerken spelen hierbij een cruciale rol. Ze ondersteunen boeren, adviseren en verbinden praktijkervaring met beleid, onderzoek en marktontwikkeling. Het bijzondere van deze aanpak is het sterke bottom-up karakter: boeren nemen zelf het initiatief, waardoor regionale diversiteit en maatwerk centraal staan. Binnen het Agroforestry Netwerk Nederland (ANN) worden deze netwerken verder geprofessionaliseerd en verbonden, zodat kennis en ervaringen landelijk gedeeld kunnen worden.

Agroforestry, het combineren van houtige gewassen met landbouw en veehouderij, is in Nederland in korte tijd uitgegroeid tot een beweging met stevige wortels in de provincies. Provinciale agroforestry-netwerken spelen hierbij een cruciale rol. Ze ondersteunen boeren, adviseren en verbinden praktijkervaring met beleid, onderzoek en marktontwikkeling. Het bijzondere van deze aanpak is het sterke bottom-up karakter: boeren nemen zelf het initiatief, waardoor regionale diversiteit en maatwerk centraal staan. Binnen het Agroforestry Netwerk Nederland (ANN) worden deze netwerken verder geprofessionaliseerd en verbonden, zodat kennis en ervaringen landelijk gedeeld kunnen worden.

Natuurpositieve agroforestry wint aan belangstelling in Nederland, maar de precieze betekenis ervan is nog in ontwikkeling. Wat maakt agroforestry écht natuurpositief? Aan welke voorwaarden moet het voldoen, en wat betekent dit concreet voor boeren die ermee aan de slag willen?

Agroforestry, het combineren van houtige gewassen met landbouw en veehouderij, is in Nederland in korte tijd uitgegroeid tot een beweging met stevige wortels in de provincies. Provinciale agroforestry-netwerken spelen hierbij een cruciale rol. Ze ondersteunen boeren, adviseren en verbinden praktijkervaring met beleid, onderzoek en marktontwikkeling. Het bijzondere van deze aanpak is het sterke bottom-up karakter: boeren nemen zelf het initiatief, waardoor regionale diversiteit en maatwerk centraal staan. Binnen het Agroforestry Netwerk Nederland (ANN) worden deze netwerken verder geprofessionaliseerd en verbonden, zodat kennis en ervaringen landelijk gedeeld kunnen worden.

Agroforestry, het combineren van houtige gewassen met landbouw en veehouderij, is in Nederland in korte tijd uitgegroeid tot een beweging met stevige wortels in de provincies. Provinciale agroforestry-netwerken spelen hierbij een cruciale rol. Ze ondersteunen boeren, adviseren en verbinden praktijkervaring met beleid, onderzoek en marktontwikkeling. Het bijzondere van deze aanpak is het sterke bottom-up karakter: boeren nemen zelf het initiatief, waardoor regionale diversiteit en maatwerk centraal staan. Binnen het Agroforestry Netwerk Nederland (ANN) worden deze netwerken verder geprofessionaliseerd en verbonden, zodat kennis en ervaringen landelijk gedeeld kunnen worden.

Agroforestry, het combineren van houtige gewassen met landbouw en veehouderij, is in Nederland in korte tijd uitgegroeid tot een beweging met stevige wortels in de provincies. Provinciale agroforestry-netwerken spelen hierbij een cruciale rol. Ze ondersteunen boeren, adviseren en verbinden praktijkervaring met beleid, onderzoek en marktontwikkeling. Het bijzondere van deze aanpak is het sterke bottom-up karakter: boeren nemen zelf het initiatief, waardoor regionale diversiteit en maatwerk centraal staan. Binnen het Agroforestry Netwerk Nederland (ANN) worden deze netwerken verder geprofessionaliseerd en verbonden, zodat kennis en ervaringen landelijk gedeeld kunnen worden.

Agroforestry, het combineren van houtige gewassen met landbouw en veehouderij, is in Nederland in korte tijd uitgegroeid tot een beweging met stevige wortels in de provincies. Provinciale agroforestry-netwerken spelen hierbij een cruciale rol. Ze ondersteunen boeren, adviseren en verbinden praktijkervaring met beleid, onderzoek en marktontwikkeling. Het bijzondere van deze aanpak is het sterke bottom-up karakter: boeren nemen zelf het initiatief, waardoor regionale diversiteit en maatwerk centraal staan. Binnen het Agroforestry Netwerk Nederland (ANN) worden deze netwerken verder geprofessionaliseerd en verbonden, zodat kennis en ervaringen landelijk gedeeld kunnen worden.

Agroforestry, het combineren van houtige gewassen met landbouw en veehouderij, is in Nederland in korte tijd uitgegroeid tot een beweging met stevige wortels in de provincies. Provinciale agroforestry-netwerken spelen hierbij een cruciale rol. Ze ondersteunen boeren, adviseren en verbinden praktijkervaring met beleid, onderzoek en marktontwikkeling. Het bijzondere van deze aanpak is het sterke bottom-up karakter: boeren nemen zelf het initiatief, waardoor regionale diversiteit en maatwerk centraal staan. Binnen het Agroforestry Netwerk Nederland (ANN) worden deze netwerken verder geprofessionaliseerd en verbonden, zodat kennis en ervaringen landelijk gedeeld kunnen worden.

Door het meerjarige karakter van agroforestry heeft de keuze hiervoor een lange termijn impact op het bedrijf. Inzicht in de bedrijfs-economische consequenties is een belangrijk onderdeel in het maken van de keuze voor agroforestry. Door de grote variëteit aan agroforestry gewassen geeft een eveneens grote variëteit in de economische verwachtingen. De rekentool Saldoberekening HAF moet een handvat bieden voor ondernemers die een keuze voor agroforestry overwegen.

Agroforestry, het combineren van houtige gewassen met landbouw en veehouderij, is in Nederland in korte tijd uitgegroeid tot een beweging met stevige wortels in de provincies. Provinciale agroforestry-netwerken spelen hierbij een cruciale rol. Ze ondersteunen boeren, adviseren en verbinden praktijkervaring met beleid, onderzoek en marktontwikkeling. Het bijzondere van deze aanpak is het sterke bottom-up karakter: boeren nemen zelf het initiatief, waardoor regionale diversiteit en maatwerk centraal staan. Binnen het Agroforestry Netwerk Nederland (ANN) worden deze netwerken verder geprofessionaliseerd en verbonden, zodat kennis en ervaringen landelijk gedeeld kunnen worden.

Agroforestry, het combineren van houtige gewassen met landbouw en veehouderij, is in Nederland in korte tijd uitgegroeid tot een beweging met stevige wortels in de provincies. Provinciale agroforestry-netwerken spelen hierbij een cruciale rol. Ze ondersteunen boeren, adviseren en verbinden praktijkervaring met beleid, onderzoek en marktontwikkeling. Het bijzondere van deze aanpak is het sterke bottom-up karakter: boeren nemen zelf het initiatief, waardoor regionale diversiteit en maatwerk centraal staan. Binnen het Agroforestry Netwerk Nederland (ANN) worden deze netwerken verder geprofessionaliseerd en verbonden, zodat kennis en ervaringen landelijk gedeeld kunnen worden.